ริโทนาเวียร์ – RTV

ริยาริโทนาเวียร์ (ตัวย่อชื่อยา RTV)
องค์การอนามัยโลกได้แนะนำให้มีการใช้ยาริโทนาเวียร์เป็นยาที่ใช้ร่วมกับยาอะทาสซานาเวียร์ โลพินาเวียร์ และดารุนาเวียร์
ยาริโทนาเวียร์ รู้จักในชื่อย่อว่า อาร์ทีวี หรือ อาร์( RTV หรือ r)

สรุปย่อ

เนื่องจากยาริโทนาเวียร์ไม่ได้มีสิทธิบัตรในประเทศที่เป็นแหล่งผลิตยาหลัก เช่นอินเดีย ทำให้มีผู้ผลิตยาหลายรายผลิตและจำหน่ายยาริโทนาเวียร์แบบยาเดี่ยว หรือสูตรผสมรวมของริโทนาเวียร์กับยาในกลุ่มโปรติเอสอินฮิบิเตอร์(กลุ่มของยาต้านไวรัสที่ใช้รักษาเอชไอวี/เอดส์ และโรคไวรัสตับอักเสบชนิดซี)
การแข่งขันระหว่างบริษัทผู้ผลิตยาริโทนาเวียร์ในสูตรยาสำหรับผู้ใหญ่(ทั้งในรูปแบบยาเดี่ยวและสูตรผสม) อาจมีมากเฉพาะในประเทศที่ไม่มีสิทธิบัตรของยานี้ หรือในประเทศที่ประกาศใช้ใช้สิทธิ์ตามสิทธิบัตร ส่วนการแข่งขันในตลาดของยาสูตรที่ให้สำหรับเด็กที่อายุต่ำกว่า 3 ปี (รวมทั้งตลาดการนำเข้ายาชื่อสามัญในรูปแบบใหม่) ดูเหมือนว่าจะเกิดขึ้นในประเทศที่อยู่ภายใต้โครงการร่วมใช้สิทธิในสิทธิบัตรยาหรือในประเทศที่ไม่มีสิทธิบัตร

สถานะสิทธิบัตร

สิทธิบัตรสารประกอบหลักของยาริโทนาเวียร์ได้หมดอายุแล้วเมื่อปีพ.ศ. 2556 แต่ไม่ชัดเจนว่ายังมีสิทธิบัตรในประเทศบราซิลและเม็กซิโกหรือไม่ แต่ยังคงมีสิทธิบัตรฉบับอื่นที่เกี่ยวข้องกับการผลิตและจำหน่ายยาริโทนาเวียร์
สิทธิบัตรในรูปแบบโพลิมอป (ภาวะที่มีการเรียงตัวของโมเลกุลที่ต่างกันของยาตัวเดียวกัน)จะหมดอายุสิทธิบัตรในปี พ.ศ.2562 ซึ่งจดสิทธิบัตรแล้วในประเทศอาร์เจนติน่า จีน อินโดนีเซีย มาเลเซีย เม็กซิโก ฟิลิปปินส์ และตุรกี ในประเทศไทย อยู่ระหว่างการขอจดสิทธิบัตร
ส่วนสิทธิบัตรในรูปแบบของยาเม็ดจะหมดอายุในปี พ.ศ.2567 ซึ่งจดสิทธิบัตรแล้วในประเทศแอลบาเนีย บอสเนีย จีน กลุ่มประเทศสมาชิกของสนธิสัญญาสิทธิบัตรในกลุ่มประเทศที่เคยเป็นส่วนหนึ่งรัสเซียหรือEAPO อินโดนีเซีย เม็กซิโก มอนเตนิโกร แอฟริกาใต้ ศรีลังกา ตุรกี ยูเครน และเวียดนาม ในประเทศบราซิล เอกวาดอร์ และนิการากัว พบว่าอยู่ระหว่างการยื่นขอจดสิทธิบัตร

การใช้สิทธิ์โดยสมัครใจ

ยาสูตรผสมโลพินาเวียร์ร่วมกับริโทนาเวียร์สำหรับเด็กรวมอยู่ในสัญญาโครงการร่วมใช้สิทธิในสิทธิบัตรยา ซึ่งให้สิทธิ์ 102 ประเทศซื้อยาได้โดยถูกกฎหมาย และอนุญาตให้ขายยาชื่อสามัญของริโทนาเวียร์ให้กับประเทศที่ไม่อยู่ในสัญญาโครงการร่วมใช้สิทธิ์ฯ ได้ ถ้าไม่มีสิทธิบัตรในประเทศนั้น
เอกวาดอร์ใช้มาตรการบังคับใช้สิทธิ์ตามสิทธิบัตรกับยาริโทนาเวียร์ ในขณะที่อินโดนีเซีย และไทยใช้มาตรการเดียวกันกับยาสูตรผสมของยาโลพินาเวียร์ร่วมกับริโทนาเวียร์

ยาสูตรผสม

ปัจจุบัน ยาสูตรผสมระหว่างริโทนาเวียร์กับยาโลพินาเวียร์ และริโทนาเวียร์กับยาอะทาสซานาเวียร์ มีใช้ทั่วไป แต่สิทธิบัตรยาริโทนาเวียร์และโลพินาเวียร์ในรูปแบบเม็ดแข็ง อาจเป็นอุปสรรคขัดขวางการแข่งขันของยาชื่อสามัญได้ (ดูยาโลพินาเวียร์)

 

Related news articles